Warning: Use of undefined constant ddsg_language - assumed 'ddsg_language' (this will throw an Error in a future version of PHP) in /srv/psa02/leaufort.nl/httpdocs/wp-content/plugins/sitemap-generator/sitemap-generator.php on line 45 Weg van een negatieve werksfeer; tel uit je winst - Leaufort Terug naar boven

Weg van een negatieve werksfeer; tel uit je winst

Terug naar Praktische modellen

De crisis tast de werksfeer aan, blijkt uit een recent afgenomen enquête. Managers en leidinggevenden zijn volgens medewerkers zakelijker geworden en de onderlinge strijd en de werkdruk neemt toe. Werknemers voelen zich onzeker, zijn bang om hun baan te verliezen en lijken hierdoor minder mondig te worden.

Problemen op het werk blijven hierdoor voortbestaan zonder ze aan te pakken, met als gevolg nog meer spanningen, interne conflicten en in het ergste geval ziekteverzuim. Uit onderzoek komt naar voren dat interne conflicten en ziekteverzuim (direct en indirect) een enorme schadepost zijn voor bedrijven. Verder blijkt dat wanneer het ziekteverzuim met 1% daalt, dit het bedrijfsleven €2,6 miljard oplevert. Ook zijn bedrijven met een positieve werksfeer en gezonde medewerkers aantoonbaar productiever, en dus winstgevender. Genoeg redenen voor een frisse wind op de werkvloer!

Wanneer binnen het vakgebied van de psychologie op zoek wordt gegaan naar optimisme, komt men uit bij een relatief nieuwe stroming, de positieve psychologie. In tegenstelling tot meer conventionele richtingen, ligt de focus niet op de defecten van de mens, maar op hun successen, de omstandigheden waarin zij floreren, en hoe deze facetten bevordert kunnen worden.

In het verlengde van de positieve psychologie, ligt de oplossingsgerichte methode. Waar traditionele psychologische benaderingen zich richten op het vinden van de oorzaken van problemen en het bestrijden van het negatieve, wendt de oplossingsgerichte aanpak zich tot het analyseren van situaties die al relatief goed gingen en dit positieve te versterken.

Hoewel de methode zijn oorsprong vindt in de psychische hulpverlening, wordt deze steeds vaker gebruikt in coaching trajecten en het begeleiden van organisatieveranderingen. Deze oplossingsgerichte manier van denken heeft namelijk verschillende voordelen: het is resultaatgericht, makkelijk te implementeren, kortdurend en richt zich op positieve fenomenen zoals betrokkenheid, werktevredenheid, zelfvertrouwen, persoonlijke ontwikkeling en motivatie. Hieronder volgen 7 manieren van oplossingsgericht denken.

1. Contact leggen

De basis voor verandering is een goede werkrelatie. Hoe vanzelfsprekend het ook klinkt, aandacht en interesse voor de ander en diens werk is de basis voor verdere samenwerking.

2. Context verhelderen en problemen onderkennen

Aandacht besteden aan het probleem en de context waarin dit zich afspeelt, verschaft motivatie om de situatie te veranderen en is daarom nuttig. Echter, door de complexheid van organisaties is het vinden van één oorzaak vaak onmogelijk; problemen ontstaan immers door interacties tussen vele mensen. Ook leidt de oorzaak niet noodzakelijkerwijs tot een passende oplossing. Het uitgebreid richten op de oorzaak van het probleem is daarom vaak niet functioneel. Verhelderende vragen zijn: ‘Wat is de kern van het probleem en hoe hindert dit?” en “Waarbinnen speelt het probleem zich af?”.

3. Definiëren van de gewenste toestand/doelen

Het is belangrijk dat het doel niet enkel het laten verdwijnen van het probleem is. Door te beschrijven wat je in plaats van het probleem zou willen hebben, worden de doelen expliciet en helder. Vragen die hierbij gesteld kunnen worden zijn “Wat zou er anders zijn als het probleem opgelost is?”, “Wat wil je dat er in de plaats komt van het probleem?” en “Wat zal er dan beter of anders gaan?”.

4. Resources ontdekken

Resources zijn hulpmiddelen die kunnen worden ingezet bij het oplossen van het probleem. Vaak worden de beschikbare hulpmiddelen onvoldoende of niet gebruikt. Door vragen te stellen zoals “Wat werkt goed, wellicht in andere omstandigheden?” of “Wat werkt ondanks de problemen?” kan men de beschikbare hulpbronnen achterhalen.

5. Positieve uitzonderingen identificeren en analyseren van eerder succes

Geen enkel probleem treedt constant en op dezelfde wijze op; er zijn altijd uitzonderingen. Deze uitzonderingen vormen de sleutel tot het vinden van oplossingen en dienen verder onderzocht te worden. Bijpassende vragen zijn ”Wanneer deed het probleem zich niet of minder voor en wat was er toen anders (wat betreft gedragingen en omstandigheden)?”.

6. Complimenteren

Complimenteren vergroot de eigenwaarde van personen, stimuleert de samenwerking, vergroot het vertrouwen en verlegt de aandacht van problemen naar oplossingen. Elke prestatie an sich is een compliment waard.

7. Voortgang monitoren door middel van differentiatie en schalen

Door te relativeren en nuances aan te brengen wordt zwart-wit denken doorbroken. Hiervoor kunnen schaalvragen worden toegepast, zoals op een schaal van 0 ( het probleem op z’n ergst) – 10 (doelen zijn naar tevredenheid gerealiseerd): “Waar staan we nu in relatie tot het doel en wat we willen bereiken?”, “Wat maakt het een 5 en wat is er gedaan om van 0 tot 5 te komen?”, ”Hoe komt het dat een 2 geen 0 is?” en “Bij een 0, wat maakt dat je het toch volhoudt nu het probleem op z´n ergst is?”.

Het gebruik van schalen helpt mensen ontdekken welke hulpmiddelen en effectieve methoden ze op dit moment al tot hun beschikking hebben om tot successen te komen, zodat hierop voortborduurt kan worden. Bij het nadenken over deze oplossingen is het overigens belangrijk kleine stappen vooruit te denken in plaats van grote sprongen. Een kleine stap werkt motiverend en brengt verdere veranderingen op gang, een grote sprong leidt vaak tot passiviteit.

De bovenstaande manieren van oplossingsgericht denken kunnen eenvoudige antwoorden en vervolgens snelle en stevige resultaten opleveren en zorgen daarnaast voor energie, enthousiasme en samenwerking op een meer productieve werkvloer. Spanningen, conflicten en ervaren werkdruk nemen af, waardoor logischerwijs ook het verzuim zal dalen. Met alle positieve financiële gevolgen van dien. Het ingaan op de totstandkoming van succes levert al met al beduidend meer op dan almaar die vraag “Waar ging het fout?”.